ΕΠΙΣΚΕΨΗ ΣΤΟ ΝΑΥΤΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΚΑΛΥΜΝΟΥ- ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΩΝ ΚΑΤΑΔΥΣΕΩΝ (28/10/2012)

Στα πλαίσια της παρουσίασης της χώρας μας στο διαδικτυακό έργο etwinning, our European School Journal, my town, επισκεφθήκαμε το Ναυτικό Μουσείο Καλύμνου, όπου ο κύριος Ασπροποταμίτης Ιωάννης  και ο κύριος Δρόσος  μας ξενάγησαν με εξαιρετική προθυμία και μας μίλησε για την ιστορία των καταδύσεων.  Υπάρχει και βίντεο με την ξενάγηση που μόλις μπορέσουμε να ξεπεράσουμε  τεχνικές δυσκολίες θα ανεβάσουμε στην εφημερίδα μας.

Σύμφωνα  με την ξενάγηση, πρώτη ονομασία της Καλύμνου ήταν Καλύδναι ή Καλύδνα (επειδή είχε δροσερό, καλό νερό). Αργότερα σε περιγραφές περιηγητών και παλιούς χάρτες τη βρίσκουμε και ως Κάλυμνο. Έχει έκταση 109 τετραγωνικά χιλιόμετρα και απέχει 183 ναυτικά μίλια από τον Πειραιά. Πρωτεύουσά της είναι η Κάλυμνος που από τους ντόπιους λέγεται Πόθεια (=επιθυμητή).  Είναι  πόλη με ζωηρή εμπορική κίνηση και έντονο νησιώτικο χρώμα. Απέναντι από το χωριουδάκι «Μυρτιές» σε απόσταση 700 μέτρων βρίσκεται η μικρή νησίδα Τέλενδος, η οποία ήταν ενωμένη με την Κάλυμνο ως το 535 μ. Χ. όπου από ισχυρό σεισμό αποκόπηκε από την Κάλυμνο. Σήμερα ζουν μόνο λίγοι ψαράδες. Επί Τουρκοκρατίας η Κάλυμνος είχε ειδική άδεια σπογγαλιείας και φόρους.

Ο Αριστοτέλης περιγράφει το σφουγγάρι ως «ζωόφυτο», όχι φυτό, δεν έχει ρίζες. Είναι μικρο-οργανισμοί με κυκλοφορικό σύστημα, μεμβράνη και η ποιότητα του νερού τα κάνει να αυξάνονται και να μεγαλώνουν σωστά. Το σφουγγάρι τρέφεται με ζωοπλαγκτόν και μικροοργανισμούς. Χρειάζονται πέντε χρόνια για να γίνει ένα μικρό σφουγγάρι, σαν μια γροθιά. Υπάρχουν 5000 είδη σφουγγαριών. Τα πέντε είδη κυκλοφορούν στην αγορά, όπως το μελάτι, το λαγόφυτο, η τσιμούχα, το αυτί του ελέφαντα. Όταν το αλιεύουν το πατάνε με τα πόδια για να φύγει η μεμβράνη και η κολλώδης ουσία που περιέχει το σφουγγάρι και μετά πλένεται και απλώνεται στο κατάστρωμα να στεγνώσει. Μετά έμπαινε σε σάκκους και φυλαγόταν στο αμπάρι. Κάθε δεκαπέντε ημέρες το έβγαζαν και το έλιαζαν για να μην μουχλιάσει.

Το 1850, στο τέλος της Βιομηχανικής Επανάστασης το φυσικό σφουγγάρι ήταν πολύτιμο για τις αντισηπτικές του ιδιότητες και απαραίτητο στην Ιατρική, τη Φαρμακευτική, τα Καλλυντικά, τη Ζωγραφική (καθαρισμός πινέλων), στην κατασκευή πορσελάνες, στα κεραμεικά (επεξεργασία) και περιζήτητο στις αγορές, με αποτέλεσμα η Κάλυμνος να πλουτήσει και να αποκτήσει ακμή εμπορική και πολιτισμική. Το 1986, όμως, παρατηρήθηκε για πρώτη φορά η ασθένεια των σφουγγαριών. Το νερό μολύνθηκε, πιθανόν από την μόλυνση του Τσέρνομπιλ και το σφουγγάρι σχιζόταν και γινόταν ακατάλληλο για τη χρήση που προοριζόταν. Έτσι επήλθε κρίση στο χώρο της σπογγαλιείας και η Κάλυμνος έχασε τον πόρο του πλούτου της. Άλλες αιτίες για την ασθένεια των σφουγγαριών εικάζονται ότι είναι το φαινόμενο του θερμοκηπίου, οι υποθαλάσσιοι σεισμοί και τα αέρια τα θειούχα που απελευθερώνονται από τον πυθμένα της θάλασσας.

Τα καΐκια που ψάρευαν τα σφουγγάρια αποτελούνταν από την μπρατσέρα, το κύριο σκάφος με αποθηκευτικούς χώρους και προμήθειες και τα μικρά πλοία που το συνόδευαν και λέγονταν «αχταρμάδες» γιατί ήταν όλα ανακατωμένα στο κατάστρωμα, συσκευές καταδυτικές, σύνεργα κ.ά. Έφευγαν το Πάσχα και γύριζαν τον Οκτώβριο. Κύριος προορισμός τους η Βόρεια Αφρική. Είχαν εξάντες για να βλέπουν την πορεία τους βασισμένη στα αστέρια, αφού ο Πολικός Αστέρας δείχνει πάντα το Βορρά. Ονομαστός δύτης ήταν Ιωάννης Γόνατος, όπου αλίευε στην Καλιφόρνια της Αμερικής, το Τάρπον Σπρινγκς, όπου κατοικούν και σήμερα Καλύμνιοι σε μια σπουδαία παροικία Καλυμνίων και ασχολούνται επίσης με την σπογγαλιεία.

Στα μέσα της δεκαετίας του 1860 ένας Γάλλος, ο Auble έφερε στις νότιες Σποράδες ένα άγνωστο καταδυτικό μηχάνημα, το Σκάφανδρο. Ήταν πάνω από 50 κιλά η στολή που φορούσαν. Αποτελείται από το φόρεμα και από το σκάφανδρο, μια μπρούτζινη περικεφαλαία, που ενωνόταν με ένα καλώδιο ή σκοινί που δενόταν στον δύτη και στην μηχανή που έδινε οξυγόνο και λεγόταν κολαούζος. Το σκάφανδρο ήταν βιδωτό και έμπαινε από στολή  σε στολή.  Είχαν το ρολόϊ ,«μαντζαρόλι» = χρονόμετρο όπου μετρούσε πόσο έμενε ο δύτης κάτω στο βυθό. Έπρεπε να μένει μόνο 40 λεπτά κάτω και μετά να ανέβη υποχρεωτικά.

Υπήρχε η μηχανή που συνέδεε τον δύτη με το πλοίο με ένα μακρύ καλώδιο όπου διοχέτευε αέρα. Η αναπνοή μετά τα 40 λεπτά  γινόταν επικίνδυνη, γέμιζε ο πνεύμονας άζωτο και παρέλυε, έσκαζε. Όμως όταν έβρισκε ο «μηχανικός» ο δύτης που καταδυόταν, πολύ σφουγγάρι, έκοβε τον αέρα για να μείνει περισσότερο να μαζέψει περισσότερα σφουγγάρια και πέθαινε ή παρέλυε όταν ανέβαινε στην επιφάνεια. Από το 1864-1970 είχαμε 10.000 θύματα, 20.000 ανάπηρους και 10-12% θνησιμότητα. Περιγράφονται στο βιβλίο « Το έπος των σφουγγαράδων». Αναφορές επίσης βρίσκουμε και στα «Καλύμνικα Χρονικά».

Οι δύτες έτρωγαν μόνο μία φορά την μέρα μετά το ψάρεμα των σφουγγαριών, με άθλιες συνθήκες, τρεφόμενοι μόνο με καβουρμά, κρέας βρασμένο και καβουρδισμένο για να κρατά πολύ και ρύζι, χωρίς λαχανικά. Όταν τους έτρωγε καρχαρίας, ή όταν πέθαιναν  από την αρρώστια των δυτών ο τάφος τους γινόταν η θάλασσα ή μικρά άγνωστα νησάκια που τους έθαβαν. Στον τόπο τους ο τάφος τους περιείχε τα προσωπικά αντικείμενά τους. Άλλοι κίνδυνοι του ψαρέματος των σφουγγαριών ήταν μια ουσία που έχει πάνω του το σφουγγάρι, το ακτίνιο που προκαλεί δερματίτιδες και πόνους. Οι καπετάνιοι  που ήθελαν οπωσδήποτε πολλά χρήματα ανάγκαζαν τους αλιείς των σφουγγαριών να καταδύονται αναγκαστικά περισσότερο από όσο έπρεπε με χαρακτηριστικό το λόγο : «ή σφουγγάρι ή τομάρι»!

Οι κάτοικοι  πήραν το σκάφανδρο με κακό μάτι. Με βίαιες  εκδηλώσεις  προσπάθησαν να εμποδίσουν τη χρήση του. Σταμάτησαν  τη χρήση του για τρία χρόνια. Παρά τον ξεσηκωμό των κατοίκων, όμως, τα σκάφανδρα καθιερώθηκαν στην «σφουγγαροδουλειά» περιορίζοντας τους γυμνούς  δύτες και τους άλλους παραδοσιακούς τρόπους  αλιείας. Προς τα τέλη του αιώνα, η ετήσια παραγωγή έφτασε σε μεγαλύτερα μεγέθη. Παρ΄ όλα αυτά, πολλοί άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους.

Ο Κάρολος Φλέγελ ήταν ελληνολάτρης και καταγόταν από τη Βίλια της Λιθουανίας. Ήρθε στην Ελλάδα το 1892, για να γνωρίσει τα Αιγαιοπελαγίτικα νησιά. Όταν έφτασε στην Κάλυμνο, αντίκρυσε παντού σακάτηδες, χήρες, ορφανά. Έτσι αποφάσισε να εγκατασταθεί στην Κάλυμνο και να αφιερώσει τη ζωή του στον αγώνα για τη λύτρωση των σφουγγαράδων από την κατάρα του σκάφανδρου και στο τέλος τα κατάφερε!

Το 1922 υιοθετήθηκε το σύστημα Fernez. Ο αέρας δινόταν με προσοχή και ασφάλεια και υπήρχαν λιγότερα ατυχήματα.

Για την προστασία των δυτών σήμερα υπάρχουν στην Ελλάδα τρεις θάλαμοι αποσυμπίεσης, όπου με τη βοήθεια του οξυγόνου όταν παραλύσει ο δύτης, μπαίνει στον θάλαμο και γίνεται πάλι καλά. Στην Κάλυμνο, στο Βουβάλειο Νοσοκομείο, υπάρχει εν ενεργεία ο ένας θάλαμος αποσυμπίεσης από τους τρεις.

Στην Κάλυμνο υπάρχουν σήμερα τρεις καταδυτικές Ιδιωτικές  σχολές.

Όποιος θέλει να καταδυθεί, πρέπει να πάει σε κρατική ή ιδιωτική σχολή. Υπάρχουν πέντε (5) επίπεδα. Σε κάθε επίπεδο, στο τέλος παρέχονται πτυχία. Είναι τα εξής:

Α. Open level: Μαθαίνεις να καταδύεσαι μόνο ημέρα.

Β. Advance open level : Μαθαίνεις να καταδύεσαι και τη νύχτα.

Γ. Rescue level: Μαθαίνεις να σώζεις ανθρώπους: Παροχή πρώτων βοηθειών, οξυγόνου (rescue diver=δύτης διάσωσης).

Δ. Dive Master : Βοηθός εκπαιδευτή.

Instractor: Γίνεσαι επαγγελματίας με σεβαστές απολαβές και με αξιοποίηση του σπορ που σου αρέσει.

 Τις εντυπώσεις τους κατέγραψε η ομάδα Αθλητισμού, μέλη της συντακτικής ομάδας της ευρωπαϊκής Εφημερίδας Χατζηδάκης Χάρης, Παντελής Γιώργος, Φυλακτάκης Γιώργος, Μιχάλης και Στέλιος Λαζαρής. Μας συνόδεψαν οι καθηγήτριες κυρία Κουτσουμπού Χαρίκλεια, φιλόλογος, που κινηματογράφησε την συνάντησή μας στο Μουσείο και την ευχαριστούμε θερμά και η κυρία Πάνου Μαρία, Θεολόγος, υπεύθυνες για το ευρωπαϊκό πρόγραμμα. Τέλος, η κυρία Ελπινίκη Παζάκου μας μίλησε για το θαυμαστό επαγγελματικό μέλλον που μπορεί να μας επιφυλάξει το σπορ των καταδύσεων αν θελήσουμε να κάνουμε το χόμπυ μας εργασία.

Περί

Είμαι θεολόγος, εργάζομαι στο 2ο Γυμνάσιο Καλύμνου, Δωδεκάνησα και είμαι υπεύθυνη πολιτιστικού προγράμματος και έργου etwinning με θέμα μια διαδικτυακή εφημερίδα ελληνική με σχολεία της Ελλάδος και ευρωπαϊκή με κύρια γλώσσα τα αγγλικά και σε συνεργασία με 12 ευρωπαϊκά σχολεία και 10 ελληνικά. Στόχος μου είναι τα έργα αυτά να βοηθήσουν τα παιδιά να αγαπούν να μαθαίνουν πώς να μαθαίνουν με τρόπο ευχάριστο, να ψυχαγωγούνται κυριολεκτικά, να μάθουν να συνεργάζονται και να αναγνωρίζουν στο πρόσωπο του συμμαθητή τους το πρόσωπο του Θεού τους, δηλαδή ένα πρόσωπο ανεπανάληπτο σε αξία, μοναδικό και άξιο να μοιάσει στον Θεάνθρωπο Χριστό, προκειμένου η ζωή του να αποκτήσει το πραγματικό της νόημα : τη θέωση εν Χριστώ Ιησού.

Αναρτήθηκε στις Αθλητικά !!!, Η πόλη μου

Σχολιάστε

Συνδεθείτε για να δημοσιεύσετε το σχόλιο σας:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Έγγραφα Αρχείων

Enter your email address to follow this blog and receive notifications of new posts by email.

Μαζί με 15 ακόμα followers

Στατιστικά...
  • 44,769 επισκέψεις
kalymnosola

Όλα όσα συμβαίνουν στην Κάλυμνο

Marianna M.

Handmade jewelry with Polymer Clay and Macramé - Cavandoli knots - Χειροποίητα κοσμήματα με πολυμερή πηλό και Macramé – Cavandoli κόμπους

religious

A fine WordPress.com site

My Blog

The greatest WordPress.com site in all the land!

Il Blog di Tino Soudaz 2.0 ( un pochino)

Provando tanto, prima o poi riesco anche se tante cose continuo a non capirle

Α1 - 2ο Γυμνάσιο Καλύμνου

Ζώντας στην κοινωνία της Πληροφορίας

Twitterova družina

nove tehnologije u nastavi

Diving in the Oceans of Knowledge!

A Journey with Our Journal

"Η βασιλεία του Θεού εντός υμών εστιν..."

ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΚΗΝΩΣΕΙΣ Ι.Μ. ΚΑΛΥΜΝΟΥ-ΛΕΡΟΥ-ΑΣΤΥΠΑΛΑΙΑΣ

Effective Social Networking

How to be an Effective Member of the Top Social Networking Sites

kgerogianni

A topnotch WordPress.com site

ExploreDreamDiscover Talks

Travel, culture, food, and perception

taste of colours

everything has got taste

The Student Gazzete

Getting to know us

XML

4 out of 5 dentists recommend this WordPress.com site

WordPress.com News

Ζώντας στην κοινωνία της Πληροφορίας

The Student Gazette

Getting to know us

Gluten Free Gus

Baking Joy Into Every Gluten-free Bite

Αρέσει σε %d bloggers: